Glas in lood Kruis symbool an geloof


Glas in lood Anker symbool van hoop



Bouwgeschiedenis

Architect J. Franssen uit Roermond werd benaderd voor het ontwerpen van de school en pastorie, omdat hij voorheen ook al de opdracht had gekregen voor het ontwerpen van de nieuwe kerk. (Het is niet bekend wie hier de opdracht voor heeft gegeven, want een kerkbestuur was nog niet benoemd.) Krachtens zijn benoeming zal bouwpastoor J.Brand die opdracht hebben gegeven? De gemeentelijke goedkeuring werd verkregen op 14 februari 1940. Op 19 april 1940 werd door defensie verboden om de school te bouwen, welk verbod weer werd opgeheven op 8 mei 1940. Hoe verwarrend de toestand toen was, blijkt wel uit deze situatie. Op 10 mei 1940 brak ook voor Nederland de 2e wereldoorlog uit. De voorbereidingen lagen maanden stil. Na veel moeilijkheden overwonnen te hebben werd de school in de raadszaal van de gemeente aanbesteed. De laagste inschrijver was aannemer Schroën uit Baexem voor het bedrag van ƒ32.683,=. Aan hem werd het werk gegund en hij kreeg tevens de opdracht voor het bouwen van de pastorie.

Op het hoogfeest van Pinksteren, 1 juni 1941, was de bouw zover gevorderd dat de zolder van de school in gebruik kon worden genomen als noodkerk. Op deze dag werd, bij mooi zomerweer en onder grote belangstelling, kapelaan Brand als nieuwe pastoor geïnstalleerd en droeg hij de eerste plechtige gezongen hoogmis op in de noodkerk. Op kermiszondag 31 augustus 1941 (Eind had toen zelf nog geen eigen kermis) werd 's namiddags, na het lof, ook de nieuwe school plechtig ingezegend en op 4 september daarop volgend in gebruik genomen. Op 21 november 1941 is de pastorie ook klaar en kan de pastoor verhuizen van de kapelanie te Nederweert naar de nieuwe pastorie te Nederweert-Eind. Op 9 augustus 1942 werd het kerkhof ingezegend, met uitzondering van een stukje, grenzend aan de tuin van de pastorie, dat diende tot algemene begraafplaats.

Op 1 augustus 1942 's nachts om ongeveer 0.30 uur werd de pastorie getroffen door twee fosforbommen die brand veroorzaakten op de 2e verdieping en veel schade aanrichtten. Als de zoldervloeren niet van beton waren geweest was de hele pastorie ten prooi gevallen aan de vlammen. Nu heeft de brandweer alles tijdig kunnen blussen. Zeer waarschijnlijk heeft een Engelse bommenwerper deze bommen moeten lossen om sneller op de vlucht te kunnen slaan voor de duitse jachtvliegers. We waren bezet gebied en waren afhankelijk van de grillen van deze bezetter. Vanaf 1942 tot medio 1944 zijn door de kroniekschrijver geen aantekeningen meer gemaakt. Iedereen die de bezetting en oorlog heeft meegemaakt weet wel waarom!! Door de invasie van de geallieerden op 6 juni 1944 op de kust van Normandië en de verdere opmars in West-Europa, richting Berlijn, moest ook het Duitse bezettingsleger zich snel terugtrekken.

De kroniekschrijver gaat nu verder: intussen komt het oorlogsgeweld steeds dichterbij en op 21 september 1944 wordt Nederweert bevrijd en trekken de duitsers zich terug achter de kanalen. De parochie Eind kan dan nog niet worden bevrijd en komt in de frontlinie te liggen, 2 maanden lang, tot aan de bevrijding op 14 november 1944. Kerkdiensten kunnen er niet meer worden gehouden. De pastoor en zijn huishoudster moeten vertrekken uit de pastorie omdat er Duitsers ingekwartierd worden en zij brengen uitkijkposten aan op het dak. Vanwege de aanwezigheid van de duitsers is de pastorie herhaalde malen onder vuur genomen door de engelsen en loopt aanzienlijke schade op. Ook de noodkerk "Christus op zolder" is zwaar beschadigd door diverse voltreffers. Zowel de voorraden in de pastorie als in de noodkerk als ook linnengoed enz zijn door de duitsers gestolen, want na de bevrijding is niet veel bruikbaars meer teruggevonden. Deze plundering hebben ze "gründlich" uitgevoerd.

Ook de school had zwaar geleden onder het oorlogsgeweld. De voorgevel aan de westzijde was zo goed als geheel weggeschoten, ramen kapot, grote gaten in de zijmuren en het dak was grotendeels vernield. Na de bevrijding op 14 november 1944 kon alleen het allernoodzakelijkste worden hersteld, wegens gebrek aan bouwmaterialen. Op 24 december 1944 kon de noodkerk weer in gebruik worden genomen. Alleen het beschoten dak was hersteld, maar ramen en dakpannen waren nog niet vernieuwd. Met de pastorie duurde het tot 16 juli 1945 voordat deze weer bewoonbaar was.

Van de eerste jaren na de bevrijding is er weinig door de kroniekschrijver opgetekend. De reden hiervan zal wel zijn geweest dat er toen hard is gewerkt door de parochianen aan de wederopbouw en het herstel van de oorlogsschade en dat er weinig nieuws te vermelden viel. Op 24 april 1949 (beloken Pasen) vierde pastoor Brand zijn zilveren priesterfeest. In heel de parochie was het feest. Het Eind eerde zijn eerste herder. Hij was altijd de blije en lachende voorganger, ofschoon zijn (suiker)ziekte hem beperkte in zijn werkzaamheden. Van hem is de gedachte bekend, dat juist door het feit dat de parochie zolang in de frontlinie heeft gelegen er heel veel is gebeden en dat dit de diepe grondslag is geweest voor de voortreffelijke samenwerking in de parochie.

Op 21 december 1951 kreeg de parochie het tragische nieuws te horen dat pastoor Brand plotseling was overleden. Hij werd 's morgens dood op bed aangetroffen. Het was een eenvoudig man, die lak had aan alle comfort en tevreden was met het minste der minste voor zichzelf. Hij is de graankorrel geweest die niet op de rots is gevallen maar in de goede aarde en die hierdoor zijn vruchten heeft voortgebracht. Hij ruste in vrede!

Hiermede wordt een stuk geschiedenis van de parochie Eind afgesloten. Op 2 januari 1952 wordt Jacq. Maes, leraar Frans op het bisschoppelijk College in Weert, door de bisschop van Roermond benoemd als pastoor in de parochie Nederweert-Eind. Op 3 februari 1952 volgt de installatie als 2e bouwpastoor voor de nieuwe kerk. Deze nieuwe bouwpastoor wilde in 't Eind een moderne kerk bouwen en zodoende was Pierre Weegels, door het kerkbestuur, als architect aangetrokken. Naast architect Weegels werd ook kunstenaar Cor van Geleuken erbij gehaald. Begin 1954 kwam er een fris en modern ontwerp klaar, welk nog goedgekeurd moest worden door de bouwcommissie van het bisdom. Op 4 september 1954 werd de goedkeuring van het bisdom ontvangen voor de bouw van de nieuwe kerk. Na de diverse andere goedkeuringen van de provincie, gemeente enz, werd op 13 december 1954 de aanbesteding gehouden, waarbij het werk werd gegund aan Bouwbedrijf Gijbels uit Weert die de laagste inschrijver was.